Koperta z sądu, pieczęć na pierwszej stronie i kilkanaście kartek napisanych prawniczym językiem. Otrzymanie pozwu wywołuje naturalny niepokój, ale najgorszą reakcją jest odłożenie pisma na później. W postępowaniu cywilnym terminy biegną niezależnie od tego, czy adresat zdążył zapoznać się z dokumentami. Pierwsze dni warto więc poświęcić na ustalenie, jakie pismo wpłynęło, do kiedy należy na nie zareagować oraz jakie dokumenty mogą okazać się potrzebne.
Ustal, jakie pismo zostało doręczone
Sąd może przesłać sam pozew wraz z zobowiązaniem do złożenia odpowiedzi albo nakaz zapłaty. To istotna różnica, ponieważ każde z tych pism wymaga innej reakcji. Odpowiedź na pozew składa się w terminie wyznaczonym przez sąd, nie krótszym niż dwa tygodnie. Od nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym przysługuje sprzeciw, a od nakazu w postępowaniu nakazowym zarzuty, zasadniczo w terminie dwóch tygodni.
Pomocne informacje o tym, jak przebiega postępowanie w sprawach cywilnych i jakie znaczenie ma pierwsza reakcja strony, publikuje Paweł Tołoczko - radca prawny z Olsztyna. Jego kancelaria prowadzi między innymi sprawy dotyczące kredytów walutowych, spraw rodzinnych, spadkowych i pracowniczych, odszkodowań oraz upadłości konsumenckiej, obsługując klientów z Olsztyna i województwa warmińsko-mazurskiego w biurze lub online.
Terminy i doręczenia
Bieg terminu zależy od daty doręczenia, dlatego należy zachować kopertę i zapisać dzień odbioru przesyłki. Warto pamiętać, że nieodebranie awizowanego listu nie zawsze chroni przed skutkami doręczenia. Po bezskutecznym upływie okresu awizowania przesyłka może zostać uznana za doręczoną, a termin zacznie biec bez wiedzy adresata. Wątpliwości dotyczące tej kwestii należy wyjaśnić niezwłocznie.
Przy pierwszej lekturze dobrze zwrócić uwagę na:
- oznaczenie sądu, sygnaturę akt i datę pisma,
- wskazany w zarządzeniu termin oraz sposób złożenia odpowiedzi,
- żądanie powoda i podaną kwotę,
- dokumenty, na które powołuje się druga strona,
- pouczenia o skutkach braku reakcji.
Eksperci z Kancelarii Tołoczko podkreślają, że ustalenie rodzaju pisma i daty jego doręczenia należy do pierwszych czynności po otrzymaniu korespondencji z sądu.
Zbierz dokumenty i oceń roszczenie
Zanim powstanie jakakolwiek odpowiedź, należy skompletować materiały związane ze sprawą. Mogą to być umowy, faktury, potwierdzenia przelewów, korespondencja e-mail czy wiadomości wymieniane z drugą stroną. Dobrze przygotować również krótki opis zdarzeń w porządku chronologicznym.
Następnie warto przeanalizować, czy roszczenie jest zasadne, czy kwota została prawidłowo wyliczona i czy nie upłynął termin przedawnienia. W sprawach przeciwko konsumentom sąd bierze przedawnienie pod uwagę z urzędu, jednak w pozostałych zarzut trzeba podnieść samodzielnie. Spóźnione twierdzenia i dowody mogą zostać pominięte, dlatego stanowisko powinno być kompletne od początku.
Czego unikać w pierwszych dniach
Częstym błędem jest kontaktowanie się z powodem lub jego pełnomocnikiem pod wpływem emocji. Wiadomość napisana w pośpiechu może później zostać przedstawiona jako uznanie roszczenia. Ostrożność należy zachować także przy podpisywaniu ugód i oświadczeń, zwłaszcza przed zapoznaniem się z całością akt.
Nie należy również zakładać, że sprawa rozwiąże się sama. Brak reakcji może prowadzić do wydania wyroku zaocznego lub uprawomocnienia nakazu zapłaty, a następnie do wszczęcia egzekucji. Jeżeli termin już upłynął, trzeba ustalić, czy możliwe jest jego przywrócenie. Wniosek w tej sprawie składa się w ciągu tygodnia od ustania przyczyny uchybienia.
Kiedy potrzebny jest pełnomocnik
Strona może działać w sprawie samodzielnie, jednak przy większej wartości sporu lub skomplikowanym stanie faktycznym pomoc profesjonalnego pełnomocnika bywa uzasadniona. Radca prawny przeanalizuje dokumenty, oceni argumenty oraz przedstawi możliwe sposoby działania wraz z ryzykiem, jakie się z nimi wiąże. Przed rozmową warto przygotować komplet pism i wskazać datę ich otrzymania.
Jak wyjaśniają doradcy z Kancelarii Tołoczko, wcześniejsze przekazanie kompletu dokumentów pozwala pełnomocnikowi rzetelnie ocenić sprawę jeszcze przed upływem terminu.
Pozew nie przesądza o wyniku sprawy, lecz rozpoczyna postępowanie, w którym każda ze stron ma określone prawa i obowiązki. Rzeczowa reakcja w pierwszych dniach pozwala z nich w pełni korzystać.
